هشدار‌ اقتصادی‌ فوری

اگرچه همچون دفعات قبل که اینترنت قطع می‌شد، برخی رسانه‌ها تخمین‌های نجومی از خسارات قطع اینترنت منتشر می‌کنند، اما در این رابطه احسان چیت‌ساز، معاون سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات با اشاره به نبود آمار رسمی درباره خسارات ناشی از اختلال اینترنت در کشور گفته است: »در حال حاضر هیچ برآورد رسمی درباره کل خسارات اقتصادی ناشی از اختلال یا قطعی اینترنت وجود ندارد. با این حال، گزارش‌های کارشناسی مستقل و برآوردهای پژوهشگران این معاونت نشان می‌دهد که هر روز اختلال اینترنتی می‌تواند زیان میلیاردی به اقتصاد دیجیتال کشور وارد کند.

اعتراض‌ برای‌زندگی‌ غیرقابل‌برنامه‌ریزی

 در شرایط فعلی افسار قیمت‌ها از دست نهادهای نظارتی خارج شده و افسار‌گسیخته پیش می‌رود‌، رقم افزایش قیمت‌ها آنقدر بالاست که همه‌ی اقشار مردم را در سطوح مختلف دچار مشکل کرده و برای همه طبقات به‌خصوص اقشار حقوق‌بگیر زندگی را عسرت و تنگدستی کشیده است و کاهش نارضایتی اقتصادی صرفا یک ضرورت معیشتی نیست، بلکه اقدامی پیشگیرانه برای حفظ ثبات سیاسی و اجتماعی کشور است. مسیری که بدون تصمیم‌های سخت، گفت‌وگوی واقعی و بازسازی اعتماد عمومی، به نتیجه نخواهد رسید. کاهش رنج مردم، صرفا با سیاست‌های اقتصادی یا تصمیمات اداری محقق نمی‌شود؛ گاهی نخستین گام، شنیدن صدای رنج است. و قانون اساسی، این حق شنیده‌شدن را سال‌ها پیش، به‌روشنی به رسمیت شناخته است.

حذف‌ چشم‌روشنی‌ از‌سبد‌خانوار!

آنچه در ابتدا تنها یک دغدغه اقتصادی به‌نظر می‌رسید، اکنون به موضوعی چندوجهی تبدیل شده که لایه‌های اجتماعی، روانی و حتی فرهنگی را در بر می‌گیرد. این تحول نشان می‌دهد که فشارهای اقتصادی تنها در سطح قیمت کالاها و خدمات خلاصه نشده، بلکه در تار و پود زندگی روزمره مردم رسوخ کرده و کیفیت زندگی را تحت‌تاثیر قرار داده است. در واقع تنگدستی تاثیرات گسترده‌ای بر زندگی فرد و جامعه دارد. در ابعاد مختلف زندگی‌ از جمله سلامتی جسمی و روانی، روابط اجتماعی، تحصیلات و فرصت‌ها، تنگدستی باعث ایجاد چالش‌ها و مشکلات زیادی می‌شود. تنگدستی در بعد روانی باعث استرس و اضطراب، ادراک منفی از خود و اختلال روانی شده و در بعد اجتماعی خود تاثیراتی همچون کاهش ارتباط خانوادگی و اجتماعی، کاهش فرصت پیشرفت در زندگی و فرسایش اعتماد به نفس می‌شود. به‌طور کلی تنگدستی موضوعی پیچیده است که تاثیرات زیادی در زندگی فردی و اجتماعی افراد دارد. ‌

رویاسازی‌نسل‌زد‌همسو‌با‌نسل‌بلاک‌چین‌ها

اقتصاد جهانی در‌حال گذار از »دارایی‌های فیزیکی ثبت‌شده در دفاتر رسمی«، به »دارایی‌های دیجیتال ثبت‌شده روی بلاک‌چین‌های عمومی یا خصوصی« است. و این گذار، ریشه‌ای‌ترین تحولات را در حقوق مالکیت، بازار سرمایه و حتی قدرت دولت‌ها ایجاد خواهد کرد. در این خصوص پراکندگی بیشترین مشاغل کریپتویی در سطح جهان به‌دلیل ماهیت جهانی و غیرمتمرکز خود، فرصت‌های شغلی را در کشورهای متعددی ایجاد کرده است. ایالات متحده آمریکا در صدر این فهرست قرار دارد و شهرهایی مانند نیویورک، سان‌فرانسیسکو و میامی به مراکز اصلی اشتغال در حوزه بلاکچین و رمزارز تبدیل شده‌اند.

مسئله ساماندهی حساب های بانکی

شفا‌ف‌سازی‌نظام‌بانکی‌و‌مبارزه‌با‌پولشویی‌با؛ساماندهی‌حساب‌بانکی

افتتاح حساب‌ها با دو انگیزه اتفاق می‌افتد. یکی اینکه متقاضی افتتاح حساب در بانک‌های مختلف‌ به اختیار خود اقدام به گشایش حساب نمی‌کند و عامل بیرونی محرک آن است. مثلا این عامل بیرونی، سازمانی و وزارتخانه‌ای است. یک نفر می‌خواهد در جایی استخدام شود و محل کار جدید با بانک‌ خاصی کار می‌کند. به همین دلیل مجبور می‌شود در بانک طرف قرارداد با همان محل کار، حساب جدیدی افتتاح کند. همچنین ممکن است برای پرداخت‌هایی بابت یک کار خدماتی مجبور به افتتاح حساب جدید شود مانند شهرداری یا سازمان امور مالیاتی که با بانک‌های خاصی کار می‌کنند. ‌یا سازمان‌های دولتی که با برخی از بانک‌ها مثل ملی، تجارت و ملت کار می‌کنند و بنابراین تعدد حساب‌ها الزاما توسط خود متقاضی انجام نمی‌شود و توسط یک عامل بیرونی است. پرداخت‌های حقوق، پرداخت‌های عوارض، دیون مربوط به دولت که باید به خزانه واریز شود و‌... این‌ها حساب‌هایی است که الزاما متقاضی باید ناخواسته افتتاح کند. دسته دوم هم حساب‌هایی هستند که خود متقاضی با هدف استفاده از تسهیلات و مزایای مختلف، افتتاح می‌کند. ‌

‌بازگشت‌ ارز

کشوری که با محدودیت منابع ارزی مواجه است، برای تامین نیاز‌های وارداتی و کنترل بازار، ناگزیر باید مطمئن شود که ارز حاصل از صادرات به چرخه رسمی باز می‌گردد. بر همین اساس، قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز مصوب بهمن1400 و آیین‌نامه اجرایی آن در آذر1401، چارچوب مشخصی را برای ساماندهی این فرایند تعیین و نهادی با عنوان »کارگروه بازگشت ارز« را زیر نظر وزارت امور اقتصادی و دارایی ایجاد کرد. وظیفه این کارگروه، نظارت بر اجرای تعهدات ارزی صادرکنندگان، تسهیل روند بازگشت ارز به کشور و اتخاذ تصمیم‌هایی است که مانع خروج غیرقانونی یا بی‌ضابطه منابع ارزی شود، اما پس از گذشت سه سال، مجموعه‌ای از پرسش‌ها درباره نحوه عملکرد و دامنه اختیارات آن شکل گرفته است.

جنگ ادامه دارد

در جنگ 12روزه‌ای که ائتلاف غربی- صهیونی به رهبری آمریکا بر ملت ایران تحمیل کرد، نه‌تنها دشمن به هیچ‌یک از اهداف شوم خود نرسید‌ بلکه با مقاومت هوشمندانه و قدرت بی‌نظیر ایران اسلامی مواجه شد. ویژگی‌ها و مولفه‌های جنگ اخیر ایران و رژیم صهیونی که از نمونه جنگ‌های جدید یا مدرن محسوب می‌شود، باعث شده است تا عملا این جنگ به اتمام نرسیده باشد. جنگ اخیر فقط موشکی و پهپادی و جنگ هوایی نبود بلکه در این جنگ تاکتیک‌ها و عملیات‌های مهم و تعیین‌کننده سایبری، جنگال، هوش مصنوعی، ریزپرنده‌ها، شبکه‌ها و سرویس‌های جاسوسی، اطلاعاتی و امنیتی و نهایتا جنگ بزرگ شناختی به‌منظور ایجاد خطای محاسباتی و اشتباه در تصمیم‌گیری‌ها و در راستای تضعیف اراده‌ها صورت پذیرفت.

ناهمخوانی‌دخل‌و‌خرج‌بازنشستگان‌

انسان‌ها در عصر مدرن، سال‌ها کار و تلاش می‌کنند و بیمه از حقوق‌شان کسر می‌شود تا در زمان بازنشستگی و آن زمانی که بدن، قدرت جوانی را ندارد نگران درآمدشان نباشند. پیرمردی که با محاسن سفید و با وجود بازنشستگی از صبح خروس‌خوان تا شب که ستارگان بر پهنه‌ی آسمان جا گرفته‌اند پشت فرمان می‌نشیند و مسافران را جا به‌جا می‌کند هیچ لذتی از دوران بازنشستگی نمی‌برد. چرا حقوق‌ها نمی‌توانند جوابگوی نیازهای بازنشستگان باشند و پس از بازنشستگی، فصل کارهای سخت و تمام‌وقت می‌رسد تا آنان بتوانند از عهده‌ی هزینه‌های زندگی برآیند. آن هم درست در زمانی که باید دست در دست نوه‌ها در تفرجگاه‌ها و پارک‌ها قدم بزنند و از بازی و شادمانی آنها لذت ببرند.

غفلت‌ ازپیشرفت

نام‌گذاری دهه چهارم انقلاب با نام دهه پیشرفت و عدالت واکنش‌هایی را در میان جامعه دانشگاهی کشور در پی داشت. از یک سو این پرسش مطرح شد که در ادبیات تئوریک همواره دو مساله توسعه و عدالت در تقابل با هم تلقی می‌شوند، این بار چرا پیشرفت در کنار عدالت قرار گرفته است. به‌عبارت دیگر توسعه و پیشرفت چه نسبتی با هم دارند؟ و توسعه چه میزان از معنای مفهومی پیشرفت را در بردارد.

از سوی دیگر نیز این مساله مطرح شد که با توجه به ابهام موجود در نسبت عدالت و توسعه، رابطه پیشرفت و عدالت چیست؟ توسعه در ادبیات متعارف هدف اصلی علم اقتصاد تلقی می‌شود و عملا این‌ که آیا توسعه به عدالت بیشتر می‌انجامد مهم تلقی نمی‌شود. توسعه و پیشرفت از اساسی‌ترین دغدغه‌های ذهنی اندیشمندان و متفکران بوده است.

احتیاط‌ در‌قیمت‌گذاری‌ حامل‌های‌انرژی

قیمت‌گذاری حامل‌های انرژی در اقتصاد ایران سال‌هاست که به‌صورت دستوری انجام می‌شود. در سال‌های گذشته قیمت‌گذاری حامل‌های انرژی توسط دولت در سطحی پایین‌تر از قیمت جهانی آثار نامطلوبی بر جامعه و اقتصاد بر جای گذاشته است. کشور ایران بعد از ونزوئلا پایین‌ترین قیمت عرضه بنزین را در دنیا دارد، اما با در نظر گرفتن سهم هزینه بنزین از متوسط درآمد، برای یک ایرانی بنزین گران‌تر از برخی کشورهاست و این موضوع مهم باید در بحث آزادسازی یا افزایش قیمت حامل‌ها ازجمله بنزین، مدنظر تصمیم‌گیران قرار گیرد.

برآوردهای اقتصاددانان نشان می‌دهد که سالانه ۲۸۰ میلیارد متر‌مکعب گاز مصرف می‌کنیم. همچنین سالانه ۴۲ میلیارد لیتر بنزین، ۳۸ میلیارد لیتر گازوئیل و ۳۰ میلیارد لیتر از سایر فرآورده‌ها مصرف می‌کنیم و در نهایت اینکه سالانه ۳۸۰ میلیارد کیلووات برق مصرف می‌کنیم.